ค่า Ft คืออะไร? ทำไมค่าไฟขึ้น ๆ ลง ๆ ไม่เท่ากันในแต่ละเดือน พร้อมวิธีรับมือค่าไฟแพง

เคยสงสัยไหมว่า ทำไมใช้ไฟเท่าเดิม แต่บิลไฟบางเดือนกลับแพงขึ้น หรือบางช่วงค่าไฟลดลงจนเห็นได้ชัด หนึ่งในปัจจัยสำคัญที่ทำให้ค่าไฟเปลี่ยนแปลงคือค่า Ft ซึ่งเป็นค่าไฟฟ้าผันแปรที่ปรับตามต้นทุนพลังงานในแต่ละช่วงเวลา บทความนี้ Origin Vertical จะพาไปรู้จักว่า ค่า Ft คืออะไร มีผลต่อค่าไฟอย่างไร พร้อมวิธีคำนวณเบื้องต้น และเคล็ดลับรับมือค่าไฟแพงสำหรับคนอยู่คอนโด 

ค่า Ft คืออะไร 

ค่า Ft คือค่าไฟฟ้าผันแปร หรือค่าไฟฟ้าตามสูตรการปรับอัตราค่าไฟฟ้าโดยอัตโนมัติ ใช้สะท้อนต้นทุนที่เปลี่ยนแปลงไปจากค่าไฟฟ้าฐาน เช่น ต้นทุนเชื้อเพลิง ค่าซื้อไฟฟ้า ค่าใช้จ่ายตามนโยบายรัฐ และต้นทุนอื่น ๆ ที่การไฟฟ้าไม่สามารถควบคุมได้ทั้งหมด 

โดย MEA ระบุว่าค่า Ft มาจากแนวคิด Float time หรือการลอยค่าของต้นทุนการผลิตไฟฟ้าที่อยู่นอกเหนือการควบคุม เช่น ราคาเชื้อเพลิงและอัตราเงินเฟ้อ ซึ่งเป็นตัวแปรที่ทำให้ค่าไฟเพิ่มขึ้น หรือลดลงตามภาวะต้นทุนพลังงานในช่วงนั้น แม้ผู้ใช้ไฟจะใช้หน่วยไฟฟ้าเท่าเดิม แต่ถ้าค่า Ft สูงขึ้น ยอดบิลไฟก็อาจสูงขึ้นตามไปด้วย  

ทำไมค่า Ft ถึงปรับขึ้นลงไม่เท่ากันทุกเดือน? 

ค่า Ft ไม่ได้เปลี่ยนทุกวันหรือทุกเดือนแบบราคาน้ำมัน แต่จะมีการพิจารณาและประกาศเป็นรอบ โดยทั่วไปจะปรับทุก 4 เดือน ตามงวดเรียกเก็บของ กกพ. เช่น มกราคม–เมษายน, พฤษภาคม–สิงหาคม และกันยายน–ธันวาคม 

สาเหตุที่ค่า Ft ขึ้นลงไม่เท่ากัน มาจากต้นทุนการผลิตไฟฟ้าที่เปลี่ยนแปลงตามราคาก๊าซธรรมชาติ LNG ถ่านหิน น้ำมัน ค่าซื้อไฟฟ้าจากผู้ผลิตไฟฟ้าเอกชน อัตราแลกเปลี่ยน รวมถึงมาตรการจากภาครัฐในบางช่วง จึงทำให้ค่าไฟแต่ละรอบไม่เท่ากัน แม้พฤติกรรมการใช้ไฟของผู้ใช้จะใกล้เคียงเดิม 

สูตรคำนวณค่า Ft 

การคำนวณส่วนนี้ในบิลแต่ละเดือนนั้นมีความตรงไปตรงมา โดยใช้สูตรการคำนวณดังต่อไปนี้  

ตัวอย่างเช่น หากในเดือนนั้นมีการใช้ไฟฟ้าไป 150 หน่วย และอัตราที่ประกาศใช้อยู่ที่ 0.3972 บาทต่อหน่วย (39.72 สตางค์) ยอดรวมของส่วนนี้ที่จะปรากฏในบิลจะเท่ากับ 150 × 0.3972 = 59.58 บาท 

ปัจจัยหลักที่ส่งผลกระทบต่อค่า Ft 

การทบทวนและปรับเปลี่ยนตัวเลขในแต่ละรอบนั้นไม่ได้เกิดขึ้นโดยพลการ แต่ถูกคำนวณและประเมินอย่างรัดกุมจากปัจจัยหลักทางเศรษฐกิจและพลังงานหลายประการ ดังนี้ 

ต้นทุนเชื้อเพลิง 

เชื้อเพลิงหลักที่ใช้ในการผลิตไฟฟ้าของประเทศไทย คือก๊าซธรรมชาติ รองลงมาคือถ่านหินและน้ำมัน เมื่อราคาเชื้อเพลิงเหล่านี้ในตลาดโลกปรับตัวสูงขึ้น ต้นทุนการผลิตก็จะพุ่งสูงตามไปด้วย ซึ่งถือเป็นปัจจัยที่มีน้ำหนักมากที่สุดในการกำหนดอัตราในแต่ละรอบ  

อัตราแลกเปลี่ยนเงินตราต่างประเทศ 

เนื่องจากประเทศไทยยังคงต้องพึ่งพาการนำเข้าเชื้อเพลิงจากต่างประเทศเป็นจำนวนมาก การซื้อขายจึงต้องใช้สกุลเงินตราต่างประเทศ หากค่าเงินบาทอ่อนค่าลงเมื่อเทียบกับดอลลาร์ การนำเข้าเชื้อเพลิงจะมีราคาแพงขึ้นทันทีเมื่อแปลงเป็นเงินบาท 

ปริมาณไฟฟ้าในประเทศที่ผลิตได้ 

หากก๊าซธรรมชาติจากอ่าวไทยซึ่งมีต้นทุนต่ำกว่ามีปริมาณลดลงหรืออยู่ในช่วงซ่อมบำรุง ประเทศไทยจำเป็นต้องนำเข้าก๊าซธรรมชาติเหลว (LNG) จากต่างประเทศที่มีราคาสูงกว่าเข้ามาทดแทน ส่งผลให้ต้นทุนเฉลี่ยโดยรวมปรับตัวเพิ่มขึ้นอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ 

กำลังผลิตไฟฟ้าสำรอง 

เพื่อให้มั่นใจว่า ประเทศจะมีไฟฟ้าใช้เพียงพอและไม่เกิดปัญหาไฟตกหรือไฟดับ ระบบจำเป็นต้องมีกำลังผลิตสำรอง (Reserve Margin) ซึ่งโรงไฟฟ้าที่สแตนด์บายรอไว้แต่ไม่ได้เดินเครื่องผลิตเต็มกำลังก็ยังมีต้นทุนในการรักษาสภาพความพร้อมที่ถูกนำมาคิดคำนวณรวมอยู่ด้วย 

นโยบายของรัฐบาลและการสนับสนุนพลังงานหมุนเวียน 

นโยบายการรับซื้อไฟฟ้าจากพลังงานหมุนเวียน เช่น พลังงานแสงอาทิตย์ พลังงานลม หรือชีวมวล มักจะมีเงินอุดหนุนส่วนเพิ่ม เพื่อจูงใจให้เกิดการลงทุนด้านพลังงานสะอาด ซึ่งต้นทุนส่วนนี้จะถูกนำมาเฉลี่ยรวมอยู่ในค่าไฟฟ้าผันแปรเพื่อให้เป็นไปตามทิศทางพลังงานของประเทศ 

อัตราค่า Ft ย้อนหลังปี 2569 เท่าไหร่บ้าง

คณะกรรมการกำกับกิจการพลังงาน (กกพ.) จะมีการประกาศปรับตัวเลขนี้อย่างเป็นทางการเพื่อให้ประชาชนได้รับทราบล่วงหน้า โดยในปี 2569 มีการกำหนดอัตราในรอบต่าง ๆ ดังนี้  

วิธีคำนวณค่าไฟเบื้องต้น 

เพื่อให้เข้าใจที่มาที่ไปของจำนวนเงินที่ต้องชำระในแต่ละเดือน การเรียนรู้องค์ประกอบหลักจะช่วยให้วางแผนลดค่าไฟได้อย่างมีประสิทธิภาพ โดยบิลที่เราได้รับจะประกอบด้วยส่วนสำคัญดังนี้ 

• ค่าไฟฟ้าฐาน ต้นทุนในการก่อสร้างโรงไฟฟ้า สายส่ง สายจำหน่าย และค่าบริหารจัดการต่างๆ ของการไฟฟ้า ซึ่งจะถูกเรียกเก็บเป็นแบบขั้นบันได ยิ่งใช้เยอะ หน่วยหลัง ๆ ยิ่งราคาแพงขึ้น 
• ค่าไฟฟ้าผันแปร (ค่า Ft) ต้นทุนส่วนที่เปลี่ยนแปลงไปจากต้นทุนฐานดังที่ได้กล่าวไปแล้วในหัวข้อก่อนหน้า 
• ค่าบริการรายเดือนและภาษีมูลค่าเพิ่ม ค่าบริการในการจดหน่วยและออกบิล สำหรับที่อยู่อาศัยมักจะอยู่ที่ประมาณ 24 – 38 บาท ขึ้นอยู่กับขนาดมิเตอร์ เมื่อนำตัวเลขทั้งหมดมารวมกัน จะต้องนำไปคูณด้วยภาษีมูลค่าเพิ่ม (VAT) 7% เพื่อเป็นยอดสุทธิที่ต้องชำระ 

5 เคล็ดลับประหยัดค่าไฟฉบับคนอยู่คอนโด 

การอยู่อาศัยในคอนโดมิเนียมมีข้อได้เปรียบตรงที่พื้นที่ใช้สอยมีขนาดกะทัดรัด ทำให้ควบคุมการใช้พลังงานได้ง่ายขึ้น หากนำวิธีประหยัดไฟเหล่านี้ไปปรับใช้ จะเห็นผลลัพธ์บนบิลตอนสิ้นเดือนอย่างแน่นอน 

• ล้างแอร์อย่างสม่ำเสมอ การล้างฟิลเตอร์แอร์ทุก ๆ 2 สัปดาห์ และล้างใหญ่โดยช่างผู้เชี่ยวชาญทุก 6 เดือน จะช่วยให้แอร์ทำความเย็นได้เร็วขึ้นและคอมเพรสเซอร์ทำงานน้อยลง 
• ถอดปลั๊กเมื่อไม่ใช้งาน เครื่องใช้ไฟฟ้าบางชนิด เช่น ทีวี ไมโครเวฟ หรือกล่องรับสัญญาณ แม้จะปิดสวิตช์แล้วแต่ยังคงกินกระแสไฟฟ้า (Standby Power) การถอดปลั๊กหรือปิดสวิตช์ที่ปลั๊กพ่วงจะช่วยอุดรอยรั่วตรงนี้ได้ 
• เลือกใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าฉลากเบอร์ 5 ติดดาว หากต้องซื้อเครื่องใช้ไฟฟ้าใหม่เข้าห้อง ควรเลือกที่มีฉลากประหยัดไฟเบอร์ 5 และยิ่งมีดาวมาก ยิ่งหมายถึงประสิทธิภาพในการประหยัดพลังงานที่สูงขึ้น 
• จัดระเบียบตู้เย็นให้โปร่ง ไม่ควรใส่ของในตู้เย็นจนแน่นเกินไป เพราะจะทำให้ความเย็นกระจายไม่ทั่วถึง และคอมเพรสเซอร์ต้องทำงานหนักตลอดเวลาเพื่อรักษาอุณหภูมิ 
• ใช้แสงสว่างจากธรรมชาติและหลอด LED เปิดผ้าม่านรับแสงสว่างในตอนกลางวันแทนการเปิดไฟ และเปลี่ยนหลอดไฟในห้องให้เป็นหลอด LED ทั้งหมด ซึ่งกินไฟน้อยกว่าหลอดฟลูออเรสเซนต์ทั่วไปหลายเท่าและมีอายุการใช้งานยาวนานกว่า 

การปรับเปลี่ยนเล็ก ๆ น้อย ๆ ในพฤติกรรมประจำวัน ไม่เพียงแต่จะช่วยเซฟเงินในกระเป๋า แต่ยังเป็นการช่วยลดการใช้ทรัพยากรของประเทศชาติอีกด้วย การทำความเข้าใจโครงสร้างของค่าไฟฟ้าและปัจจัยความผันผวนของต้นทุนเชื้อเพลิง ช่วยให้ผู้ใช้ไฟฟ้าสามารถวางแผนการใช้พลังงานได้ แม้ว่าต้นทุนบางอย่างจะเป็นสิ่งที่ไม่สามารถควบคุมได้ แต่การปรับเปลี่ยนพฤติกรรม และการเลือกใช้เครื่องใช้ไฟฟ้าอย่างถูกวิธีในที่พักอาศัย จะเป็นเกราะป้องกันชั้นดีที่ช่วยลดผลกระทบจากความผันผวนของเศรษฐกิจและพลังงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ 

ORIGIN VERTICAL คอนโดมิเนียมที่ตอบโจทย์ทุกการใช้ชีวิต ในแบบที่คุณต้องการ 

ยกระดับการใช้ชีวิตในแบบที่เป็นคุณ ด้วยคอนโดมิเนียมดีไซน์ทันสมัยบนทำเลศักยภาพ เชื่อมต่อทุกจุดหมายได้สะดวก พร้อมพื้นที่ส่วนกลางที่ออกแบบมาเพื่อเติมเต็มไลฟ์สไตล์อย่างลงตัว ไม่ว่าจะเป็นการพักผ่อน ทำงานหรือใช้เวลากับตัวเอง ทุกฟังก์ชันถูกคิดมาเพื่อตอบโจทย์ชีวิตเมืองในทุกมิติ เพื่อให้ ”คุณ” ค้นพบความสุขแท้จริง 

Origin… Creative Living For ALL

สำหรับใครที่กำลังมองหาโครงการที่มีความน่าเชื่อถือ มีคุณภาพและตั้งอยู่บนทำเลศักยภาพ เราขอแนะนำคอนโดมิเนียมจาก Origin โดยสามารถเข้าไปดูข้อมูลโครงการ รวมถึงทำเลที่ตั้งของโครงการต่าง ๆ ได้ที่ https://origin.co.th/โครงการพร้อมอยู่   

คำถามที่พบบ่อย (FAQ)